Over Vrijheid

  • ‘Wees blij dat je dit overkomt’, ‘Zie het als een bevrijding, ‘Best goed voor jou, zeker met jouw werk’, zijn reacties die ik krijg van omstanders. Maar eerst is het niet zo, eerst ben ik onthutst.

    Berra van Dapperen       25 februari 2015

De rode draad in mijn leven is het evenwicht vinden tussen mijn hang naar verbondenheid en die naar vrijheid. Richt ik mij teveel op verbonden zijn, verlies ik de vrijheid. En als ik van weeromstuit weer te veel autonoom opereer, verlies ik de verbinding.

Bij mijn start als consulent bij Van Ede, 17 jaar geleden, fascineerde het Leitmotiv van Van Ede mij: ‘Man, Master of His Own Destiny’.
Ik herkende het verlangen 'Meester' te zijn, het leven als geschenk te aanvaarden en mij te ontworstelen aan de slavernij van (zelf)oordelen, angst en slachtofferschap.

Het ‘puzzelde’ mij tegelijkertijd ook. Is het echt mogelijk om je lot vorm te geven? Ben ik vrij, als mijn lot door omstandigheden bepaald wordt en ik verlies waar ik aan gehecht ben?

Het vast willen houden van wat je hebt is iets ‘oers’. De oudste laag in onze hersenen, het reptielenbrein, stuurt onbewust heel veel van ons handelen. Het prefereert onbewust vermijden van pijn boven het streven naar geluk. Daarom blijven we soms te lang zitten waar we zitten.

De fluisterstem van hart en ziel worden genegeerd en overstemd door allerlei door angst ingegeven ‘harder’ klinkende wereldse argumenten Dat lijkt legitiem. Tot dat lijf, partner en/of organisatie roepen dat het genoeg is geweest.

In mijn enthousiasme om afgelopen mei te beginnen aan een baan bij &samhoud Consultancy, besefte ik amper wat ik achterliet. Dat afscheidsproces begon pas toen in juni bleek dat &samhoud de afdeling waar ik zou gaan werken weer schrapte. De natuur gaat zijn gang. Wat niet wil bloeien verdort, valt af. 


"We blijven soms te lang zitten waar we zitten."


Het loslaten van de illusies over de droombaan en van waar ik aan gehecht was bij Van Ede blijkt pijnlijk. Ik realiseer me dat de zomer en oogsttijd verstreken zijn, terwijl ik aan het buiten spelen was. Er geen erg in had. Het roept weemoed op en zin om naar binnen te  kruipen. Wat doet er nou echt pijn? Waar gaat het mij in de kern om? Emoties heftig als herfststormen, blijken boodschappers van mijn onbewuste.               

En dan wordt het winter, waarin ik de kou van de wereld wil uit de weg wil gaan. Het liefst onder de grond wil kruipen. De heftige herfstgevoelens verzachten. Soms is er een krakend heldere dag met zon. En geleidelijk ontstaat bewustwording, herwaardering. Welke van de dingen waar ik aan vasthield waren werkelijk vervullend en welke maakte het mij tot slaaf? Waren inkomen, succes, erkenning, routine, rituelen en de vriendschap met collegae echt vervullend, of dienden zij gedeeltelijk om een gevoel van controle te houden en daarmee mijn onzekerheid te bestrijden?

Ontwarring van de zaken waardoor ik mij laat leiden blijkt zinvol. Crises zijn een natuurlijk moment voor herijking van het kompas. In het Sanskriet (Oudindisch) noemt men dit soort momenten ‘Krya’, spirituele noodtoestand, moment van overgave. De rangorde van wat werkelijk van waarde is, blijkt te veranderen in de loop van mijn leven.

Het uitzuiveren van wat mijn drijfveren zijn blijkt nuttig*. Het helpt om te voelen wat mijn echte waarden zijn en wat drijfveren zijn vanuit angst. Het helpt om oordelen over mijzelf en anderen op te sporen en los te laten. Ze brengen me geen verbinding, maar gebondenheid en afstand. Ze staan in de weg om tot mijn eigen vrijheid en volle bloei te komen. Ik besef dat ik verslaafd was aan actie en dat verwarde met leven. Ik was geneigd te denken dat ik, door alles en iedereen kloppend met zijn natuur te helpen maken, rust zou vinden en liefde en verbondenheid.

Nu ik weer dieper ervaar wat werkelijk waarde creëert voor mij, besef ik dat ‘actie’ een omweg is, waarmee ik mijzelf en ook anderen vermoeide.

De winter loutert. Helpt voelen wat mijn hart verlangt. Zoals in de natuur een bloembol aan levenskracht wint door de schaarste en stilte van de winter, voel ik, door het verteren van mijn verlies, mijn kracht weer toenemen. De afstand, de vertraging en de verstilling brengen mij weer in contact met die fluisterstem van mijn verlangen. En gelukkig ontwaakt er dan weer de levensdrang vanuit een bodem van vertrouwen. Besef ik wat ik te honoreren hebt om werkelijk vrijheid en geluk te ervaren.

Mijn winterslaap (in september en oktober) levert mij op dat ik weer veel meer rust, verbondenheid en geluk ervaar in het leven zoals het is. Omstandigheden heb ik niet in de hand, wel hoe ik er mee omga.

Ik open mij en vind een nieuwe vorm. Nu ik mijn oordelen er niet tussen plaats ontstaat er verbinding met het leven. Ik ben 54 en ik voel lente.

Wat was de zomer mooi en lang. Wat ben ik dankbaar voor al die roerende ontmoetingen bij van Ede met cliënten en collegae. De werkgemeenschap, waar met zo veel liefde en aandacht gewerkt wordt. Het geloof in de wonderbaarlijkheid van het leven. De tijd die er is om tot de essentie te komen.

Hoe veel geluk kan je hebben.

Het was tijd om de zandloper om te keren en aan een nieuwe episode in mijn leven te beginnen. 
Mijn praktijk als zelfstandig ondernemend coach bloeit in rust en wezenlijke verbondenheid. Wat een luxe. Wat vervullend. Wat een vrijheid. ‘Blij dat me dit overkomt!’

*) Wie aan de gang wil met zijn waardenhiërarchie kan hiervoor model uit NLP gebruiken.

De versimpeling in vijf hoofdcategorieën maakt de werkelijkheid hanteerbaar. Bepaal je eigen volgorde van waarden waar door je je laat leiden van 1-5. De categoriën zijn (in willekeurige volgorde):

  • materie (hebben/verwerven/consumeren)
  • orde (rust/natuurlijke orde. Hieronder valt ook rust vinden in logica, de harmonie van de schepping: natuur, muziek, schoonheid, spiritualiteit, stilte)
  • actie (spelen, resultaten bereiken, winnen)
  • kennis (weten, verklaren, begrijpen)
  • mensen (verbondenheid, liefde)

Voor elk mens is het belangrijk waarde te creëren, zin te geven aan zijn leven, betekenis te hebben. De één haalt het uit materieel succesvol zijn, de ander uit liefde, weer een ander uit veel weten. Iedereen heeft zijn eigen volgorde in waarde-ering en heeft deep-down het gevoel dat zijn eigen waarden volgorde de enige juiste is. Het verklaart de emoties (verontwaardiging) als mensen jouw waarden niet delen en verklaart ook waarom je makkelijk op de zelfde golflengte met mensen zit, die een vergelijkbare top 3 hebben.

In feite is er geen beter en slechter. Het hangt er maar vanaf hoe je gebakken bent.

Goed artikel?

Delen op

Careers that matter

© Van Ede & Partners. All rights reserved.